"مردی محکوم به مرگ" بیست سال بعد
مترجم: گروه ترجمه پلک تهران
این کشوری عقب مانده است
توسعه نیافته، توسعه نیافته...
آوریل، 1962.
این فیلم وقتی گرفته شده بود که کاروان اتحاد ملی دانشجویان
در سراسر کشور به بحث در مورد اصلاحات دانشگاه مشغول بودند
اعضای مرکز فرهنگی مردمی دانشجویان نیز با آنها همراه بودند
که هدفشان ترغیب مراکز فرهنگی محلی در ایالات بود
تصاویر فقر در تضاد با امپریالیسم
تمایل همگانی در هنر آن زمان بود
"آواز توسعه نیافتگی" یک مثال خوب است.
به عنوان یک عضو از مرکز و مسئول این تصاویر
من به ناسیونالیسم آن زمان ادای احترام کرده ام
از یک میدان نفتی فیلمبرداری کردم
که پتروبراس در ایالت آلاگواس از آن بهره برداری میکرد
در آوریل 14، دانشجویان به پارائیبا رسید.
دو هفته قبل، خوان پدرو تخیرا
بنیانگذار و رهبر اتحادیه دهقانی سیپ به قتل رسیده بود
روز بعد از ورود ما تظاهرات اعتراض آمیز علیه قتل
در سیپ برگزار شد شهری با فاصله 30 مایل از پایتخت
الیزابت تخیرا بیوه ژائوو پدرو
در این تظاهرات به همراه شش تا از یازده فرزندش شرکت کرد
مردم در مقابل انجمن
کشاورزان کوچک و کارگران مزرعه جمع شدند
که به عنوان اتحادیه دهقانی شناخته میشد
در آن زمان اتحادیه سیپ یکی از بزرگترینها بود
با بیش از 7000 عضو
اتحادیه سه سال قبل ثبت شده بود
به عنوان یک شرکت مدنی در حقوق خصوصی.
سندیکالیسم روستایی حق وجود نداشت
دهقانان اتحادیه را برای طرح خواسته های خود
تنها راه قانونی می دیدند
الیزابت تخیرا 37 سال داشت
ژائو پدرو 44 ساله بود که کشته شد
قبل از تجمع دهقانان
من اولین تماس را با الیزابت گرفتم
با او صحبت کوتاهی در اتحادیه داشتم
اجاره های بالا،کار اجباری بدون دستمزد
اخراج بدون پرداخت غرامت
استفاده از خشونت توسط زمین داران بزرگ است.
در مبارزه در برابر همه ها
ژائوو پدروو در وحدت مردم کشور جلودار بود
این همان روزی بود الهام بخش ساخت فیلم بود
و نامیده شد مردی محکوم به مرگ
تولید شده توسط مرکز دانشجویان
و جنبش فرهنگی مردمی پرنامبوکو
این فیلم در لوکیشنی واقعی با شخصیتهای واقعی ساخته شد
.الیزابت و فرزندانش در آن بازی میکردند
کارگزان سیپ اولین اعتراض را برپا کردند
دو سال بعد همه چیز برای ساختن فیلم حاضر بود
اما در 15 ژانویه 1964
زد و خوردی در سیپ شد
lبین پلیس و نگهبانان آسیاب شکر
و دهقانان.
11نفر کشته شدند
ناحیه توسط پلیس ارتش پرایبا اشغال شد
بنابراین فیلمبرداری غیر ممکن شد
ضروری بود که ما لوکیشن را تغییر بدهیم
و من یک محل ایده آل در ایالت پرنامبوکو پیدا کردم
در آسیاب شکر گالیلا که اتحادیه در سال1955 اونجا تشکیل شد
وقتی که ما وارد اونجا شدیم
50کیلومتر از رسیف دورتراما دوباره آنجا را برای ساختن فیلم حاضر کردیم
با اجازه اتحادیه و کمک مردم محلی
.ما لوکیشن و بازیگران را انتخاب کردیم
در 26 فوریه، 1964
وقتی ما اولین ضبط را شروع کزدیم
.ما توانستیم نقش به آنها در فیلم بدهیم
آنهازمین خودشان را داشتن و ممنون 4 سال نزاع بودند
.که سلب مالکیت از گالیلیا پایان پذیرفت
ژاو ماریانو که در نقش ژاو پدرو تخیریا بود
که اهل گالیلیا نبود
lبعد از اخراج از آسیاب شکر
او به به ویتوریا،نزدیکترین شهر نقل مکان کرد
او مثل ژآئو پدرو یک پروتستان بود
و با 5تا از فرزنداش کارکردیم
این شاتها
برای شروع فیلم برای تیتراژ استفاده شد
طرح اصلی کار روی مردم بود
حالا فقط الیزابت به عنوان نقش خودش بود
.او با ما به پرنامبوکو آمد
روز بعد از اینکه ضبط شروع شد
در اول آوریل 1964کار با کودتای نظامی متوقف شد
.فقط 40 درصد متن ضبط شده بود
به گالیلیا حمله کردند و فرمانده اش را به زندان انداختتد
بعضی از کارکنان دستگیر شدند
اما بیشتر زمین های رسیف و ریو د ژانیر
تجهیزات فیلم نگاتیوها راش ها
نوار،متن فیلمنامه و یادداشتها همه توقیف شد.
اما بیشتر نگاتیوهای پرینت شده نجات پیدا کرد
برای اینکه آنها به آزمایشگاهی در ریو ارسال شده بود
8عکس از صحنه نگه داشته شده بود
دو سال بعد من یک کپی از فیلمنامه دریافت کردم
توسط یک وکیل برای اتحادیه پرایبا نجات داده شد
او را در انبارکاه در آگوست 1964 نگه داشته بود
فوریه، 1981.
17سال بعد برای تمام کردن فیلم به گالیلیا برگشتم
.هیچ فیلمنامه ای نبود
فقط ایده اش را امتحان کردم و مردم را پیدا کرم
که در فیلم قبلی زندگی میکردم
من مایل بودم که شرح قبل را داشته باشم
که شامل حقایقی در وقفه فیلم بود
داستان واقعی زندگی ژائو پدرو
نزاع سیپ و گالیلیا
تجربه مردم از آن زمان
.فقط دو جنگ در گالیلیا شروع شد که هنوز هم هست.
خوزه هورتنسیو دا کروز و جوآو ویرجینیو سیلوا
.که بی سواد هستند اما یک نوع حافظه قبیله ای دارن
اولین جلسه...
خودش بود و برادر زنش
....خواهر زاده اش و من
باهم اینحا هستیم
.در این مکان فعلی
من داستانم را گفتم و اینکه چه نظری دارم
. درباره تاسیس یک جامعه برای محافظت از مرده ها
اینجا مرده ها در تابوتی که از شهردار قرض گرفته میشود میبرن
بدن را به قبرستان میبرند و سپس تابوت را بر میگردانند
تابوت رو لولو میگفتن
ما آن را از شهردار قرض میگیریم برای خاکسپاری مردم
گالیلیا آسیاب شکر متروکه بود که زمینش به قطعات کوچکتر تقسیم شد
آنجا 150 خانواده اجاره نشین زندگی میکردند
.که با کشاورزی امرار معاش میکردند
.صاحبش در سیف زندگی میکرد
اجاره نشینان اجارشون را سالیانه پرداخت میکردند
افزایش اجاره بها باعث ایجاد اتحادیه شد
.ما با هم بودیم و جلسه داشتیم
کنار جاده،کنار خاکریز،در منازل یا هر جایی همدیگر را میدیدیم.
بعد به اتاق پدر خوان رفتیم
.یک اتاق در خانه زی زی
زی زی پیر یک اتاق به من داد که بتونیم جلسه داشته باشیم
اهداف و اسامی را نوشتیم
جامعه خیریه برای مرده ها
.جامعه کشاورزی کشاورزان پرنامبوکو
شما نمی تونی اتحادیه تشکیل بدی وگرنه کشته میشی
خوزه فرانسیسکو د سوزا
رئیس قابل احترام اسیاب برای 30 سال
به عنوان رئیس انتخاب شد
مالک گالیلیا همه مستاجرها رو بیرون کرد
وقتی تشخیص داد که اتحادیه
هدف کمک مشترک داشت
بنابراین مردم دنبال یک وکیل بودن برای اینکه از حقشون دفاع کنه
این همان عدالتی بود که من دنبالش بودم
در ویکتوریا پیدا نشد اما در دادگاه ایالتی بود
.رئیس دادگاه وکیل جولیآو را به من داد.
.او اومد به عهده گرفت و اون مراقب بود
همه چیز بهتر شد و مردم امدند
آنهایی که از اسیاب بیرون انداخته شدند
گالیلیا یک نظام اجتماعی دارد. همه برای کمک آمدند.
برای کارگران کشور.
.وکیل یک مرد واقعی سخته
بنابراین مردم آمدند
و ما پوششی به اونها دادیم
بعد از 4 سال مالک آسیاب تسلیم شد
او موافق شدکه بخواد اونا رو بفروشه
پس ما رفتیم پیش وکیل و او گفت
من اونو سر قرار میارم
و میدونیم که چی کار میتونیم بکنیم
.یک نبرد واقعی.یک آشفتگی و همهمه واقعی
یک نفر داد زد که انها نبایدگالیلیا را ازسلب مالکیت در بیارن
برای اینکه اون میدونست
گالیلیا از سلب مالکیت در بیاد
این کار گسترش پیدا میکند مثل ماده قابل اشتعال در کل برزیل
و مردم دنبال این اعتقاد می رفتند
آنها سازمان یافته بودند
آنها مقامات را مجبور کردند که بقیه املاک را بخرند
- .بله.خوشبختانه ما بردیم - خوشبختانه.
.آنها به ما رای دادند
سلب مالکیت اجتماعی
در دسامبر1959 انجام شد
یک تلافی منصفانه به عنوان قوانین نظام نامه
گالیلیا یک سمبل جنبش کشاورزی بود
اما حتی امروزه مردم سندی نمیگیرند
بعد از ورود ما در گالیلیا
ما نشان دادیم که چه فیلمی تو آسیاب داشتیم
در سال 1962 و 1964.
بازیگران مهمان ویژه ما بودند
خوزه دنیلو دو نسیمنتو
به گالیلیا آمدند وقتی که اخراج شد از آسیاب
بچه اش مقداری نیشکر بدون اجازه مکیده بود
براز فرانسیسکو دا سیلوا
یکی از رهبران نزاع گالیلیا بود
اون دیگه اینجا زندگی نمی کنه.
او مجبور شد سال1964 فرار کنه و دیگه به ندرت دیده شد
بیا 56 ساله ازخواو ویرجینیو احوالپرسی کرد
. سال1975 گالیلیا رو ترک کرد و هرگز برگشت
اون نگهبان آسیاب بود. الان نگهبان معدن سنگه
ژائو ماریانو سانتانا دا سیلوا، 59ساله
که نقش ژئو پدرو رو بازی میکرد از سال1964 تا حالا اینجا نبوده
او این آدما رو تو ویکتوریا جایی که زندگی میکنه،دیده
اون با نوه هاش اومده
همه چیز در فیلم نشون داده شده
.بدون ترتیب،صحنه های نا تمام تکرار و غیره
!درباره اون صحبت نکن .چون پشت سرته
.شنبه شب تنها زمانی بود که با هم بودیم
بعضی ها از راه دور اومده بودند تا نمایش رو ببینند
.ماریانو....خودشه
- بله، آن ماریانو است. - نه؟ من او نو شناختم.
آنها از شناختن شخصیتاشون لذت بردند
17سال جوانتر
قراره بجنگه؟ بله الان وقتشه
کار خیلی سختیه نیست؟
زی دنیل هنوز تو گالیلا زندگی میکنه
خونه ی ژائو پدرو بعنوان مکان فیلم استفاده شد
وقتی فیلم رو دیدین دوست داشتین؟
از فیلم لذت بردین؟ روز شنبه؟خوب بود
نظر شما چی بود ؟
به نظرم خوب بود خیلی جالب بود
همه ی اونچه که در طول خدمتم تحمل کردم
کی پروتستان شدی؟ من یه ادم معتقدم
بعد از انقلاب. اول آوریل نبود؟
در 25 می من خودم و تسلیم مسیح کردم
تو چی هستی؟باپتیست هستی خدمتگزار خدا
برز رو ببین؟
یادت میاد ما کی فیلم رو ساختیم؟
خیلی خوب یادمه خیلی اوقات خوبی داشتیم
چی فکر میکنی؟ خیلی خوب بود
ولی صدا رو از دست دادم
برز فرانسیسکو دا سیلوا تنها آدم موفقه
روی زمین 10 هکتاریش سبزیجات میکاره
و اونا رو در رسیف میفروشه
6تا بچه هاش تو سائو پائولو زندگی میکنن
و سه تاشون کمکش میکنن
از 8 سالگیش کار کرده و خسته است و میخواد زمیناشو بفروشه
میخوام همشو بفروشم
اگه کسی پیدا شه میخوای بخریش؟
کی ؟ من چقدر میخوای؟
برای حدودا 3 میلیون
برای سه میلیون
برز،که همسایه هاش اونو به اسم ژائو میشناسن
سال 1964 از گالیلیا فرار کرد و اسمش و عوض کرد
که محاکمه نشه
برز از فعالیت سیاسی نا امید شده
و دیگه گالیلیا و یاد آوریش و دوست نداره
این سیسرو ئه
نگاه کن سیسرو آناستاسیو
اون جنوبه و ما اینجا داریم میبینیمش
لیمرا ایالت سائو پائو لو
سیسرو آناستاسیا دا سیلواس
کی اینجا شروع کردی؟ 5می سال گذشته
چی کار میکنی؟ آهن شکل میدم
کی به جنوب رفتی؟ من اونجا استخدام شدم
اما کارم رو از دست دادم و شش ماه بی کار بودم
من سال گذشته اومدم جنوب ماه مارچ
اینجا خوشحالی؟ به اینجا عادت کردی؟
تا اینجاش راضی ام
هیچکس باهام عصبی نمیشه حتی ریسم
هیچکس حرفی علیه من نمیزنه تا حالا نشده
نمی خوای برگردی ؟ دوست دارم
خیلی دوست دارم
اینجا خیلی سرده و زنم نمیتونه بمونه
تا حالا نفرستادمش چون نمیتونم
من تو شمال دوستام و خونه داشتم
نهضت خودمون رو داشتیم
جنبش خودمون،راجع بهش حرف میزدیم و تصمیم میگرفتیم چه کنیم
حرف میزدیم اما اینجا هیچ کس و ندارم
تنها کاری که کردم یه تلویزیون خریدیم
دوست دارم اخبار و ببینم
که ببینم چه خبره
این تنها چیزیه که دوست دارم ببینم
تنها بازیگر اهل گالیلا که سواد داشت
سیسرو ،دستیار تولید بود
چی از فیلم یادته؟
چی یادم میآد؟ یادم میاد
صحنه ای که سقف اون خونه رو درست کردیم
بقیه ازم پرسیدن و گفتم
گوشت خشک خیلی گرونه چطور میتونیم زندگی کنیم
یه کاشی سقف رو برداشتم و اونو رو سقف گداشتم
من در حال درست کردن سقف بودم اونا ازم سئوال میکردن
بعدش من گفتم
گوشت خشک خیلی گرونه چطور میتونیم زندگی کنیم
فکر میکردی ما برگردیم فیلم و تموم کنیم
همیشه امیدوار بودم برگردین
خیلی بهش فکر میکردم مادرم هنوز زنده بود و میگفت
پسرم اون زمان هرگز نمیاد من میگفتم بسه مامان
تو اونایی که مردن و نمیبینی
اونایی که زنده هستن و میبینی
الیزابت تخیرا ،درسته؟ درسته نگاش کن
گرچه از 1964 ندیده بودنش
شرکت کننده های فیلم تا دیدن شناختنش
الیزابت برای 17 سال ناپدید شده بود
حتی خانواده و دوستای قدیمیش در اتحادیه
نمی دونستن کجاست
بزرگترین پسرش آبراهام تنها کسی بود که میدونست
من رفتم به پاتوس تا آبراهام رو پیدا کنم
جایی که بعنوان خبرنگار کار میکرد
بعد از اصرار زیاد قبول کرد که اعضای فیلم را
به خونه مادرش ببره
ما رفتیم مرز و وارد ریو گراند شدیم
هنوز نمی دونستیم کجا میریم
بعد از 4ساعت طی یه جاده ی خراب
یه روستا حوالی رودخونه ی پرانا دیدیم
اسمش سائو رافائل بود یه مخفیگاه خوب
480مایل دورتر از سیب و 800مایل از گالیلا فاصله داشت
این شهر فقط سه هزار نفر جمعیت داره و کسی تلویزیون نداره
الیزابت با پسرش کارلوس اینجا زندگی میکرد
کارلوس تنها کسی که با خودش برده بود
اون اسمش رو به مارتا ماریا داکوستا تغییر داد
الیزابت انتظار من رو نداشت
با نشون دادن عکسایی از فیلم که بجا مونده بود شروع کردم
چطور اینها رو گرفتی؟ این چیزیه که نجات پیدا کرده
اون عكاس قايمشون كرد و با اين كار نجاتشون داد
جاي تعجب داره
فكر ميكردم همه چيز رو قايم كردن
اونا نسخه هاي اصلي رو قايم كردن نه كپي رو
منظورم اينه كه اصليش تو ريو بود اونا كپي رو تو
مامان، قبول كن كه رئيس جمهور فيگريدو نجاتمون داد
آره، رئيس جمهور فيگريدو ما بخاطر اونه كه اينجائيم
بخاطر زحمات اون من الان اينجا با تو ام
تنهادولتي كه بايد ازش ممنون باشيم، درسته؟
بخاطر دادن حق زندانيهاي سياسي
خارج از برزيل كه بيان و خانواده هاشون رو ببينن
امروز، من اينجام
همراه پسرم، دوباره به ملاقات شما اومدم، كوتينو
هيچوقت فكر نميكردم شما رو در خونه خودم ببينم
و اين رو مديون چه كسي هستيم؟
هيچ اميدي واسم باقي نمونده بود
كه بچه هامو دوباره ببينم
ترسيده بودم زجر زيادي كشيدم
خودتون شاهدش خواهيد بود خيلي زجر كشيدم
متهم ميشدم.
اونا ميخواستن ... نابودم كنن
خيلي وقته اينجايي؟ 16سال
تو ١٦ ساله كه اينجايي؟
بعد از جنبش، مجبور بودم به اينجا پناه بيارم
خيلي سخت بود همه دنبالم بودن
نميتونستم تو "رسيف" بمونم
وقتي اينجا اومدم اوضاع بهتر شد
مخفي شدم هيچكس نميدونست كي هستم
هيچكس اينجا نميدونست كي هستم حالا همه ميدونن
همتون ميدونين وقتي اومدم اينجا
نميخواستم به كسي بگم بچه دارم به چند نفر
گفتم كه بچه دارم و شوهرم كشته شده
ولي قبلش ساكت بودم من چیزی نگفتم.
ولي، خدا رو شكر الان دارم داستانمو ميگم
و خواو پدرو و پدرو كشاورز... اين آدما
مامان، من نميخوام نظرتو عوض كنم
ولي همه رژيم هاي مستبد همينطورين
اگه مصونيت سياسي نداشته باشي
همشون كوتاه فكر
خشن و مستبدن
و بقات بستگي به شرايط اقتصاديت داره
همه احزاب اليزابت تخزيريا رو از ياد بردن
فقط بخاط اينكه هيچ قدرتي نداشت
اين اعتراض پسر ارشدشه
اين فيلم بايد اعتراض منو ثبت كنه
اعتراضي كه قلب مادرم
گنجايش بيان و دركش رو نداره
من هر چيزي كه خانواده بخواد بگه رو ضبط ميكنم
ازتون ميخوام كه رد كردن همه نظام ها توسط ما رو ضبط كنيد
ضبط ميشه من قول ميدم
هيچ نظامي به فقرا كمك نميكنه هيچ نظامي
من تو لباس سياه بودم و خيلي لاغر
همون شب، به اليزابت
دو تا پسراش و همسايه هاش فيلمهايي كه از گذشته داشتيم رو نشون داديم
اليزابت در حال كاشتن بادوم زميني
آبراهام بدون اينكه حرفي بزنه نگاه ميكرد
اون يكي نقش شوهرمو بازي ميكنه
پسرام چه خوشحالن
آه، خدای من...
نه، اون خانواده اي كه اون نقش رو بازي ميكنه
براي دومين روز فيلمبرداري با اليزابت
كلاً سه روز شده بود
در روز اول، آبراهام خودش رو نشون داد
مخصوصاً ابتداي كار براي بقيه فيلم نيومد
اليزابت داستان زندگيش رو در دو قسمت گفت
قسمت اول با آبراهام و قسمت دوم بدون اون
تو اتاق نشيمن و حياط خلوت
اليزابت هست؟
بيا اينجا، اليزابت
كلاس چطوره؟
كلاس اينجاست ... همه چيز مرتبه؟
كلاس خوبه؟
هنوز شاگرداي زيادي ندارم امروز، روز اوّله. روزاي بعدي ميفهمن
معلما كي هستن بچه ها خيلي كم بودن ميخواين بياين تو؟
بياين تو
بذارين ببينم نور به اندازه هست يا نه
خب، اوضاع تو شهر چطوره؟
ديشب تو تختم تو فكر بودم
من ديروز بد حرف زدم ولي دلخور بودم
بايد طوري كه ميخواستيد شروع ميكردم
از اول داستان اينكه چطور آشنا شديم و ازدواج كرديم
به جابواتاو نقل مكان كرديم بايد منتظر امروز ميمونديم
امروز دوباره شروع ميكنيم اينجا حياط دارين؟
آره. بياين يه نگاهي بندازين
اليزابت فقط كلاس ابتدايي داشت
و داشت به بچه ها خوندن و نوشتن ياد ميداد
يادت مياد چه سالي ازدواج كردين؟
در سال... سال 1942.
چطور با ژوئو پدرو تخيرا آشنا شدي؟
تو مغازه پدرم باهاش آشنا شدم داشت اونجا خريد ميكرد
ما شروع كرديم به قرار گذاشتن
و بالاخره ازدواج كرديم
- پدرت مخالف بود؟ - آره، مخالف بود
حقيقت داره كه مجبور شدين فرار كنين؟
چطور اتفاق افتاد؟
با ژائوو فرار كردم و ازدواج كردم پدرم با ازدواجمون موافق نبود
پس باهاش فرار كردم
و بعد رفتين به كارخونه قند ماسانيانا رفتين
- ژائو پدرو اونجا كار ميكرد؟ - بله.
- چيكار ميكرد؟ - تو معدن كار ميكرد
- تو معدن كار ميكرد
- كي رفتين به كاواليرو؟ - سال 1945. بود
اوضاع خوب نبود. نقل مكان كرديم و تو يه معدن كار گرفتم
تو حومه "رسيف"
ژائو پدرو با مانوئل سرافيم دوست شد
با هم همسايه بودن و به يه كليسا ميرفتن
و با هم كار ميكردن مانوئل هنوزم اونجاست
تو كاواليرو، جابواتاو تو رسيف
خيلي آفتاب سوخته نبود
موهاي فرفري بلندي داشت آره، بلند بود موهاش
موهاش تقريباً مثل سيم بود
بدنش تقريباً
هيكلش گنده بود صورت تقريباً پهني داشت
صورت گرد با یک پیشانی که
نشون ميداد آدم خوبي بود ميدوني چي ميگم.
كسي كه ميشه روش حساب كرد
كچل نبود، فقط پيشوني بلندي داشت
آدم سر زنده اي بود؟
آدم درشتي بود شايد قويتر از اين
عضلانی... بازوهای عضلانی داشت.
ما تو رسيف زندگي ميكرديم
زندگي سياسيش از اونجا شروع شد
تو جلسه هاي اتحاديه كارگران شركت ميكرد
- در معدن؟ - در معدن.بله
كارگراي تو معدن
اون اعتقاداي سياسيشو تو كاواليرو پيدا كرده بود
اين عقيده كه هميشه بايد طرف حزب كارگر رو بگيره
کار برای کارگر
مبارزه واسه اتحاديه كارگران و مطالباتشون
اوناهم ديگه بهش كار ندادن
شروع به سركوب كردن
اونم مجبور شد بره پارايبا
كه رئيس مجمع بشه
منم بهش گفتم:
"اونجا آدماي خطرناكي هستن
عاقبت خوشي نداره."
اون گفت: " من نميخوام بميرم
ولي از تير خوردن واسه عقايدم هم نميترسم
ممكنه پيش بياد
ممكنه تير بخورم.
اما از گشنگي مردن بهتره
بابام دنبالمون آدم فرستاد
و ژوئو پدرو سعي كرد مجمع رو راه بندازه
تو سال ١٩٥٨ تونست مجمع روستاييان رو تاسيس كنه
1958، 1959، 1960...
١٩٦١، ١٩٦٢، تا اينكه كشتنش
مزرعه چطور بود؟ مال پدرت بود؟
مزرعه اي كه توش بوديم مال بابام بود
چقدر بزرگ بود؟ نميدونم چند هكتار بود
- کوچک بود - اره کوچک بود
ژائوو پدرو نوشتن بلد بود؟ - آره. سواد داشت. يه مقدار
پروتستانی بود؟ کی ازدواج کردید
- اون یکی دیگه شد؟ - بعد.
?تو ژابواتاو رفت ا نجا؟
زمان زیادی را اونجا بود
.بعدش رفت تو سیاست
.اون روی اتحادیه متمرکز شد و کلیسا رو ول کرد
تا اینکه یک روز،وقتی توسط ارتش دستگیر شد
اونها ازش درباره انحیل پرسیدند و اون هم جواب داد
پس یک پروتستان واقعی هستی تو هر جیزی که پرسیدم رو جواب دادی
- ?تو همیشه کاتولیک موندی - بله.
- ?بابت مذهب با هیچکی نجنگیدی - نه حتی یکبار.
.او قبولش کرد او می گفت
.بچه ها رو غسل تعمید نمیدم
.کافرند .من قبول کردم.مشکلی نیست
.تو مزرعه کار میکرد تو مزرعه زندگی هم میکرد.
فقط در وقتهای آزادش شنبه ها و یکشنبه ها
بیرون میره و میاد اینجا
برای ایتکه درباره مسائل بحث کنه
و از اونها پرسید که چجوری نجات پیدا کردند
بقیه اومدند بگن که آونها رو بیرون کرده بودند
مالک اونها رو بیرون کرد
او میگفت، "دوستان، ما باید متحد شیم
اتحاد باعث میشه که ما این روش رو متوقف کنیم
مالکیت زمین ها رو میگیریم فقط وقتیکه متحد باشیم
آونها این کارو انجام میدن
.روز خرید روز جلسه بود اون مردم رو صدا زد
من توی اتحادیه موندم که کارتهای تمبری و
امضاشون کنن و پرسید کی میخواد بمونه
این سکانس مردی محکوم به مرگ است
یک گروه از کشاورزان بوسیله ژائو پدررو هدایت شدند
که درباره کرایه های بالا رفته با رئیس بحث کنن
این دیالوگ را بازیگران ساختند
.با بداهه گویی قبل از فیلم
اینها درباره چیه؟؟
.شمانباید بیای توی کاروان
,کی میخوای پولو بده بذار یکی بیا.اینجوری بگه
من وضعیت مسکن و عوض میکنم
.خیلی به اون یکی نزدیکی
ما پرداخت میکنیم اما شما میخواید که زیاد بشه
تو رهبر اونایی!ژائوو پدرو این نظر شماست
اون رهبر نیست
طبق موافقت نامه اون میتونه یک درخواست منطقی درست کنه
ما هیچ کاری تو این زمینه نمیتونیم بکنیم .
.نگاه کن،درباره همه اینها خیلی ناراحتم
تو ناراحتی؟
نباید باشی
من بچتو خاکسپاری میکنم همسرتم میبرم بیمارستان
.تو هر چی نیاز داری رو داری
.تو استدلال قوی تری احتیاج داری
اينطور نيست؟ انگار شعور نداری
تو ابلهي و پافشاري مي كني
مي خوام وضعيت اين روشن بشه آسياب داران نمي ميرند
و مباشران هم نمي ميرند فقط دهاتي ها مي ميرند
ما نمي خوايم باهاتون دعوا كنيم اما قدرت پرداخت هم نداريم
مي دوني كه شما مال من هستين و من متعلق به شما هستم
مي خوام راضي باشيد
من دنبال دعوا نيستم همه زمين مال ماست
اما من موافق عدم افزايش اجاره ها نيستم
فقط وقتي امضا مي كنم كه رئيس يك هفته بعد از شهر برگرده
من دستور دارم
مي تونيم يك هفته صبر كنيم ، نه؟
بايد ببينيم جواب رئيس چيه و بعد تصميم بگيريم
بياييد راجع بهش فكر كنيم زندگي شيرينه
برگرديم خونه. درباره اش حرف بزنيم و فراموشش كنيم. ما با هم هستيم
هفته ديگه برمي گرديم ببينيم جوابش چيه
يه روزي مي رسه كه ديگه نمي توني به اين كارت ادامه بدي
پس پدرت با "ژووا پدرو" دعوا كرد؟
- بله. - همديگر رو نديدند؟
پدر گفت مي خواسته زمين رو بگيره
اونچه مال او نيست رو بگيره
من توضيح دادم اما پدر گفت درست نبوده
و پدر باهاش يه دعواي حسابي كرد
چند تا گاو تو خونه داشته
پدر فرستاده بودشون تا مراقب شيردوشي باشند
پدر داده بود دورش كرده بودند
مزرعه رو به "آنتونيو ويتور" فروخته
پس ما بايد دور مي شديم
پدر گفت از زمينا بردار و آنجا زندگي كن
چي نامساعد شد؟
همه چي اونجا نامساعد شد
اونها قبلا كارگران دهكده رو مي كشتند
اونها رو بي هيچ حق و حقوقي مي انداختند بيرون
مردم رو اذيت مي كردند
ما حتي نمي تونستيم براي كار بريم بيرون
شما رو فقط اذيت مي كردند ما مرگ آدمها رو ديديم
و خانواده ها رو تو صحراها رها مي كردند
درحاليكه كشت و زرع رو با خودشون بردند
آلفردو رو تو اتحادیه ديدم عضو بود
اون يه جنگجو بود و خيلي هم صبور
"پدرو راموس" بهش فشار آورد
تا اينكه يه روز تو دشت
آدمكشهايي كه ارباب اجير كرده بود دوره اش كردن
ريختن سرش و كشتنش
وقتي به در سنگ مي زدن تو آواز مي خوندي، آره؟
مشت مي كوبيدن به در و به ژووا پدرو داد مي زدن كه درو باز كنه
مي گفتن وكيله منتظرشه
اون آوازي كه مي خوندي يادته؟
آره يادم چه جوري بود؟
بانو، چرا فرزندت گريه مي كنه ؟
دلش پره گريه مي كنه چون شيرشو مي خواد
بانو ، چرا فرزندت گريه مي كند؟
دلش پره و گريه مي كنه خوراكي مي خواد
بارها دستگيرش كردن
و ديگه براش مهم نبود
يه روز وقتي داشتم به بچه ها درس میدادم
اومد روي ايوون با سينه باز نشست
چند تا پليس رسيدن
چندین پلیس
وقت نداشت گرفتنش
با سينه لخت بردنش و تموم
او به جنگ اعتقاد داشت
زميندارهاي كله گنده بهش پيشنهاد پول كردند
تا از جنگيدن منصرف بشه
بهش چيزاي ديگه هم مي دادند هر نوع راه نجاتي
اون روز و شب و خاطرم هست
چه زجري كشيد و هرگز نرسيد
هرگز نيومد خونه و بگه
اليزابت، من پشيمونم هرگز نشد
مثل يه صخره محكم بود
گفت: شنبه دارم يه جلسه مي ذارم
گفتم: امكان نداره
اين جلسه رديف بشه
من مي ذارم گفتم " رو من حساب كن"
يه جيپ ورداشت و رفت مزارع اطراف
و اون روز شد بزرگترين تظاهرات
اون ميگفت زمين داراي كله گنده حتما مي كشنش
يه روز من بهش زنگ زدم
ژووآ پدرو، بيا از آمريكا بريم
ديگه نمي شه ادامه داد خيلي سخت شده.
مردم مي گن كه
زمين دارا دارن فكر مي كنن به كشتن شما
مي گن وقتي كشته بشيد
گوشهاتونو مي برند و ازش مشروب مي سازند.
اينجوري نمي شه بيا اينجا رو ترك كنيم
و بريم سمت جنوب
يه نگاهي بهم كرد و گفت
تو و بچه ها اينجايين
عكس يادگاري دارين
اما من مثل ترسوها در نمي رم
شك ندارم منو مي كشند
نفرت رو تو صورتشون مي بينم
هر جا مي رم صداي غرغرشون داره مياد
مي تونم خشمشونو ببينم
مي دونم زياد كشيديم
بي شك منو مثل تخم مرغ له مي كنند
حالا بذار يه چيزي بهت بگم
اينكارو از رو ترسشون مي كنند
خانواده روستايي تهديد مي شوند
دوم آوريل بود... يك روز دوشنبه
مي رفت با وكيل يه قرارداد بنويسه
درباره زميني كه روش زندگي مي كرديم
و درباره اون اختلافاتي كه با زمين دار داشتيم
وكيله صداش زده بود و اون داشت ميرفت كه
كتاباي پسر بزرگشو هم سرراه بگيره بچه اول دبيرستان بود
كتابامو آورد، آره؟
تو برام يه معلم واقعي هستي،
خودت يه مدرسه اي براي من اينجوريه
قدرتمه، دليل زندگيمه
كه بتونم با آقاي "كوتينو" حرف بزنم
باهاش براي ١٠٠٠٠٠ كروزيرو بجنگم
براي ٥٠٠٠٠، ده هزار، بيست هزار صدهزار تا
حتي لازم باشه سر ده ميليون هم مي جنگم
چرا؟ پدرم نه فقط يه قديس بود
بلكه برام مادر هم بود... خب، مي بيني كه
ببخشيد وسط حرفت ادامه بده
وقتي تو جاده "كافه دو وِنتو" كشتنش
حتي كتابايي كه باهاش بودن رو هم به آتيش كشيدن
غرق خون شده بودند
وقتي بهش شليك كردن داشت سيگار مي كشيد
حدود ساعت ٨ روزنامه ها خبرشو رفتند
يه گزارش مفصل راجع بهش دادند
همه مي خريدنش
خبر اينجوري بود
رئيس اتحادیه پاراييبا مورد اصابت گلوله قرار گرفت
و اسمش مثل يه آدم مهم همه جا بود
و همه مونو ناراحت مي كرد
انگار خورشيد ديگه نمي تابيد و اون سكوت سرد
غم دزديدن يه زندگي و جا گذاشتن خالي ها
بدون شادي، اينو همه احساس مي كردند
تو روز بعد، از خبرمرگش آگاه شدي. چرا؟
دلایل...
فك كنم زمين دارا سعي مي كردند لاپوشونيش كنند
و دوستامون، گمونم
وقتي شنيدن، اونا هم
جرأتشو نداشتند كه بيان و بهم بگن
عكس العمل تو چي بود؟
وحشي شدي؟ دقيقاً
اصلا باورم نمي شد
رفتم سمت شهر جاييكه اون رفته بود
پيش آبراهام
ما نصفشو راه رفتيم و نصفشو وسيله سوار شديم
رفتم "مورگ" جاييكه اونو كشتن
با زخماي گلوله سوراخ سوراخ شده بود. وحشتناك بود
خيلي ناراحت كننده بود
گوشش هنوز پر از گِل بود
و يه درياچه خون اونجا بود روي زمين
جنایتکاران هرگز مجازات نشدند؟
مجازاتي در كار نبود
"ژواوو پدروتخیرا" به تله افتاد و كشته شد..
روز دوم آوريل ١٩٦٢
توسط دو تا سرباز نيروي ارتش اون يكي شركت كننده در قتل
گاوچرون ارباب بود از مرتع "آخنالدو ولوسو بورخس"
آخنالدو به كميته تحقيق پاسخ مي دهد
قاضي "سيپ" دستور دستگيري آخنالدو رو صادر كرد
بعنوان يكي از عاملين محرك جنايت
اما اون با داشتن يه كرسي تو مجمع مقننه از زير اتهام در رفت
"آخنالدو " اونجا پنجمين نايب رئيس بود
يك قائم مقام و چهار نائب رئيس استعفا دادند تا اون وارد مجمع بشه
در ماه مارس، 1965
دوتا پليس كه "ژآو پدرو" رو كشتن
بدون نام بردن توسط هيئت منصفه تبرئه شدند
فيلم يك ساعت پيش شروع شد و همه حضور داشتند
"ژواوو ويرجينيو" و زنش "براز..بيا..."
"زي دنيل" ... " ژواوو ماريانو"...
ژواوو ماريانو تنها غير فعال سياسي اونجا بود
وقتي گفتيم براي فيلم بياد براش توضيح داديم "ژواوو پدرو" كي بوده
بلافاصله قبول كرد چون قبلا از يه آسياب بيرونش كرده بودن
و بیکار بود
او به مرور با نقشش يكي شد
رهبر يه كليساي "باپتيست" تو ويكتوريا بود
من روز بعد از فيلم با شگفتی باهاش مصاحبه كردم
خب، می بینید...
من شركت نمي كنم
تو يه سري حركت ها
مثلا ١٦ سال پيش اومدم تو اين جنبش
وقتي اونا به آسياب رسيدند
يه دقيقه باد شديده. كات
دوباره مي گيريم اونچه گفتي عالي بود
نگران نباش ماريانو بگو زندگيت چه جوريه
اكي، آقاي ماريانو؟
گمونم شما همه شو مي دونين نمي خواستم آلوده بشم
من تو آسياب بودم بخاطر اتحادیه و اين چيزا
از آسياب اومدم بيرون تا قاطي همه اون مسائل نشم
وقتي به شهر رسيدم تو اومدي دنبالم
منم اينو قبول كردم .. چه جوري بگم ... اين شغل رو ..
بدون اينكه بدونم قراره چيكار كنم
بعد فهميدم درباره امواله
زمين و اين چيزا چون من زمين احتياج ندارم
من لقمه خودمو دارم بدون دخالت اين و اون زندگيم مي چرخه
اما وقتي شما اومدين خيلي با من مهربون بودين
به اين كار علاقمند شدم نه بخاطر مساله انقلاب
و اين همه اش بود
هيچ ربطي به اون زمين نداره. بگو ببينم
حالا چجوري زندگيت مي چرخه؟
از دست خودم تنها ديگه رييس آسياب بالاسرم ندارم
كاري هم باهاشون ندارم
زندگي خودمه
آيا اون زمان "پروتستان" بودي؟
آره. واسه همين بود كه كليسا منو نپذيرفت
از اونجا رانده شدم خيلي ناراحت بودم
واسه همينه ديگه نمي خوام باهاشون ادامه بدم
فكر كنم اينايي كه ميگم رو داريد ضبط مي كنيد
اما از چهره ام مي تونيد ببينيد كه
من اونقدرا به اين جنبش سرسپردگي ندارم
جه مدتي "پروتستان" بوديد؟
بيست و هشت سال كليساي باپتيست"؟
بله، آقا
مارگزيده از ريسمون سياه سفيد مي ترسه
يه بار نااميدم كردند چرا بايد دوباره اونورا باشم؟
چرا انقدر نااميد شديد؟
چون كليسا از جنبش حمايت نكرد
من خواهان انقلاب نيستم فقط صلح و آرامش
همه سرجاي خودشون قرار بگيرند خرس خفته رو بيدار نكنند
اينجورياست
- يه چيزايي تو منزل مي فروشين، نه؟ -اتلاف وقت !
با ساختن اين فيلم اذيت نشديد كه؟
نه، اذيتي نشدم
فقط توسط صاحب آسياب
تو انقلاب دنبالم مي گشت و مي خواست منو بكشه
بخاطر يه پرونده تو سال ١٩٦٣؟
اونم چون برام تو آسياب غرامت داده بودن
نه بخاطر فيلم. هيشكي منو نخواست
من نااميد نشده بودم فقط از طرف كليسا
از ديدن خودت توي فيلم لذت بردي؟
من لذت بردم ،بله. شما هم همينطور، نه؟ منظورم از ثمره تلاشتونه
من با كارم زندگي مي كنم نقش من طبيعي بود. نه؟
به اين و اون ضرري نمي زد
پس من لذت بردم چون ثمره كارم رو ديدم
"اليزابت" يه ٢٠ روزي رفت جنوب بعد اينكه شوهرشو كشتند
روز پنجم ماه مي سال ١٩٦٢تو برازيليا
رفت با كميسيون پارلمان قسمت اراضي و كشاورزي صحبت كرد
من بايد مي رفتم "ريو"
تا تو كميسيون تحقيق شركت كنم
وقتي رسيدم "ريو"
رفتم "برازيليا"
اونجا وكلاي مجلس و رئيس جمهور
پيشنهاد كردن جاي "ژائو پدرو" رو بگيرم تا بچه هامو حمايت كنم
و اتحادیه رو قوي كنم
من بيوه رهبر بودم
من ادامه دادم. گفتم جاشو مي گيرم حتي اگه جونمو بدم
حتي اگه بميرم
پس اينكارو كردم و روش كار كردم
توي مبارزم ضد قتل "ژواوو پدرو" تظاهرات راه انداختم
و قتل همه همكارانش
دستگير شدم
نه با يه پليس بلكه دو سه تا
به پاهام شليك كردند
با اين حال من نايستادم و رفتم تو ماشين
وقتي رسيدم اونجا ازم يه سري سوالاي احمقانه پرسيدند
ازم پرسيدن چطور با مسائل خارجي كار كردم. آشغالا
اون احتمالا آخرين تجمع "ايزابت" بود
اون تجمع اوايل سال ١٩٦٤ برگزار شد
براي جشن تأسيس اتحاديه روستايي تايپو"
نزديك سيپ
در واكنش به جنبش روستاييان
دولت شروع كرد به تشويق متحد سازي روستاها
دوهفته بعد اين نمايش حوالي سيپ درگيري اتفاق افتاد
كه اجازه ندادند ازش فيلمبرداري بشه
يك ماه بعد در فوريه سال ١٩٦٤
اليزابت اومد به پرنامبوكو براي فيلمبرداري تو گاليلا
"سيپ" همراه با خدا براي دموكراسي
رژه خانواده ها در "آريا"، "پيانكو" و " يورانوآ"
گوارابيرا براي خدا و آزادي رژه خانواده ها را برگزار مي كند
"ژواو پسوا" در رژه براي خدا و آزادي
رژه به سوي "ريسايف" ٢٠٠٠٠٠ نفر را به آنجا كشاند
اين آخرين صحنه هايي بود كه فيلمبرداري شد
در تاريخ ٣١ مارس ١٩٦٤
اين زماني بود كه ژواوو پدرو روستاييان را جمع كرد
تا تشكيل اتحادیه سيپ را مورد بحث قرار دهند
فقط اين شات ها فيلمبرداري شدند
اول، وقتي اليزابت قهوه مي آورد
بعد، وقتي او صدايي از بيرون مي شنود و ميرود ببيند از كجاست
آخرين صحنه وقتيه كه برمي گرده و مي گه
مردم اون بيرون هستند
مردم اون بيرون هستن
- و بعدش؟ - 31مارس. آره؟
٣١ مارس و ما در محاصره ارتش هستيم
نه از "پرنامبوكو بلكه ارتش "پارائيبا
هيشكي حتي يه نفر از سربازا رو نمي شناخت
اونا ريختن تو. نه با ماشين اونا همه شون اومدن تو
همه فرار كردند همه جا پر از سرباز بود
كه فقط دنبال سه نفر بودند "ژواوو ويرجينيو"، "زيزي" و "روساريو".
فقط اون سه تا رو مي خواستن
و آدماي فيلمو اما اونا رو نگرفتند
اونايي كه مي خواستن آدماي گروه فيلمبرداري بودند
وخونه پدرت؟ خونه همونجا بود
الان ديگه اونجا نيست خيلي قديمي بود
ما دوباره يه جاي ديگه خونه ساختيم
خونه "زي دنيل" همون خونه "ژواوو پدرو" توي فيلم بود
تجهيزات فيلمبرداري رو اونجا نگه مي داشتيم
رفتم داخل جنگل اون اطراف
و به سمت پسر "دنيل" داد زدم
"دودا" ! بهشون بگو دارن ميان!"
تمام گردان از پشت سرم دارن ميان
تقريبا رسيدن بهمون
دودا داشت فوتبال بازي مي كرد اما اومد
و پيغامو گرفت تو رفتي
رفتم بالا ولي اونا نميومدن
وقتي رسيدم اونجا تو داشتي از تپه ها ميومدي بالا
بچه هاي فيلمبرداري همه رفته بودند
اونا تو جنگل قايم شده بودن پشت تپه
گردان سربازا رسيدن وقتي از اون بالا نگاه كردم
سه تا كاميون ارتشي ديدم
حدود ٨ شب بود
شنيدم صداي گرومپ گرومپ از داخل ميومد
ارتش داشت داخل خونه رو غارت مي كرد
زير و روش كردن
تشك ها رو از رو تختا ميكشيدن بيرون افتضاحي شده بود.
بشكه بزرگه كه توش آرد نگه مي داشتيم
از در آشپزخونه پرت شده بود بيرون
يه ماهيتابه مانيوك داشتيم برا شام
پرت كرده بودن تو حياط
كيف ها قاب هامونو شكسته بودند قاب خواهرمو
ژنراتور و نورافكن ها رو بردند
تمام ماشين آلات رو بردند تمام مواد رو
مواد خرابكارانه ضبط مي شود
تسليحات انحصاري نيروهاي ارتش
فيلمهايي براي آموزش خرابكاري به روستاييان
شب نما ها
همه توسط ارتش در آسياب گاليلا توقيف شدند
تصوير صفحه اول از دي ريو دو پرنامبوكو
قوطي فيلمها, سه پايه ها رفلكتورها، يك بلندگو
تجهيزات عادي فيلمسازي
توي "گاليله" بود كه ارتش همه اينها رو توقيف كرد
از بزرگترين گروه كمونيستي ضدحكومت در "پرنامبوكو"
ترك شده توسط رهبران چپ با زنها و بچه ها
در يك كلبه رعيتي عادي
تجهيزات به شدت خرابكارانه پيدا شد
كه توسط گروه هاي بين المللي چپ راه اندازي شده
و توسط آخرين دولت ايالتي حمايت مي شدند
يك ژنراتور قوي وجود داشت
براي پروژكتورهاي گران قيمت سينمايي
درميان همه اينها، فيلمي كه گرفته شده بود
از هفته كودتا به نام مردی محکوم به مرگ
اين فيلم نشان مي دهد كه چطور روستاييان خونسردانه عمل كنند
بدون احساس گناه و حسرت در زماني كه تيراندازي لازم شود
يا بريدن سرها يا هر نوع ديگري از كشتار هاي حذفي
كه در جنگ به زندانيان مرتجع تحميل شده بود
يا اونهايي كه به "گاليله " برده شدند
در همان زمان ، جامعه شناسي كه دوست دارد ناشناس باقي بماند
برنامه اي را طراحي كرد تا در پرونده آسياب مورد استفاده قرار گيرد
براي كمك به بازيافت اخلاقي و اجتماعي نژاد پايين
كه كمونيست ها سعي داشتند آن را به روستاييان تقليل دهند
زي دنيل ما را به يك پنهانگاه برد
شب هنگام، گردان ها برگشتند به ويكتوريا
ما همه با هم در جنگل بوديم
و بعد بچه ها فرياد زنان از راه رسيدند
"بابا... اوه، بابا! بابا!"
من مي خواستم برم
اونجا نرو، نه من مي خواستم برم
بياين قهوه بخوريم. اونا رفت
زفليچيانو" ي پير گفت
زي دنيل،بيا خونه اونها رفتن قهوه بخور
من مي خواستم برم جوابي ندادي؟
چون "كوتينو" اونجا بود مي گفت "نرو، نه. نرو."
من می خواستم...
ما نگران بوديم كه ارتش هنوز اونجا باشه
امكان داشت هنوز اونجا باشند
اول ما با اليزابت جنگلو ترك كرديم
و با مردم خداحافظي كرديم
تقسيم شديم به گروه هاي سه نفري و رفتيم سمت جاده "ريسايف"
يه چند دقيقه بعدش
همه مون اتوبوس هاي جداگانه سوار شديم
و رهسپار "ريسايف" شديم
بعدا فهميديم پنج نفر از اعضا
كه اصرار داشتند تو ويكتوريا بمونند دستگير شدند
بلافاصله بعدش ارتش رفت سمت "گاليلا"
همون روز، يعني سوم آوريل "زي دنيل" انصراف داد
منم خودم انصراف دادم اول بهش گفتم
به شير مادرت التماست مي كنم
به عشق ناجيمون عيسي مسيح
اگر هيچ دليلي براي دستگيري من مي بيني
يا براي زدن من سه ٤ تا گلوله حرومم كنی من مقاومت نمي كنم
اون گفت ترسيدي يه زنداني باشي من گفتم آره
واسه همينه من به مرد و زن و بچه احترام مي گذارم
كه در عوض به من هم احترام بگذارند بعنوان يه پيرمرد بيچاره
من ضعیفم، خدا را شکر
با احترام زندگي مي كنم با همون مي خوام بميرم محترم و با شرافت
شنيدم صدام مي زدي مي خوام تو خونه بميرم
نه اينكه تو زندان باشم و كتك بخورم
اگه اينطوره حاضرم با هرچيزي روبرو بشم اما خودمو خلاص نكنم
گروهبان "ساراييوا" مي گه " بگو ببينم اسلحه ها كجان، زي دنيل؟"
خب من مي گم: " اون اسلحه اونجاست شما از خونه آوردينش
و بقيه شات گان ها كه ما باش پرنده مي زنيم واسه خوراكمون
و اينها تفنگهاي تو گاليله هستند
نه دنيل، مسلسل ها رو مي گم من يه دونه هم نديدم حتي چيزي نشنيدم.
الان يكي تو دستاي شما مي بينم اگر مي خواستم چيزي ببينم
ما دوربين فيلمبرداري و با كمك دنيل قايم كرديم
توي يه جور غاري تو جنگل
اون آخرين قسمت تجهيزات بود كه ارتش پيداش كرد
-زير اون صخره -برو اون پايين
ميتوني بگي كجا بود؟ زير اون سنگه اونجا
- چي زيرش بود؟ -دستگاه فيلمبرداري، زير صخره.
اون پرسيد. من نمي خواستم بگم اما گفتم: " خواهيم ديد
نمي خواستم اونچه مي دونستم رو بگم
ما اومديم پايين
من گفتم:" گمونم اومدن اين پايين" اما نگفتم من خودم گذاشتمش
... ما رفتيم اونجا اون شيب سربالايي رو ديدم
و محل دوربين رو شناسايي كردم گفتم: اونجا رو ببينين
اينجوري اونا دوربين رو بدست آوردند
بعدش شروع كرد به داد زدن "ببينين من چي پيدا كردم!"
ژواوو خوزه" پسر دنيل اون موقع بيست سالش بود
تنها چيزي كه تونستم نگه دارم
دوتا كتاب بود كه رو ميز جا مونده بود ارتش بقيه چيزا رو همه رو برد
هميشه كتابهامو تو اين جعبه نگه مي دارم
تاريخ دستنوشتهاي كاپوت
"هر روز صبح
مي شينم توي باغ
زير درختچه اقاقيا
و غرق كار مي شم.
اگه كسي از ارتش اس اس
بياد اطراف باغ
روستايي ها با سرقه زدن بهم علامت مي دن
پس وقتي سربازا مي رسند، ديگران بهش هشدار مي دن.
و ارتش نمي تونه بگيردش. اون فرار مي كنه.
داستان فيلم شما هم شبيه اينه
وقتي مجبور شدم برم خط مقدم
دستنوشته هاي كاپوت رو گذاشتم جاي امني پيش دوستم "رومن سوچنا"
كه قائمش كرده بود تو ديوار خوكدوني
تا آخر عمر مديون اين روستايي رومن سوچنا باقي خواهم موند
و عروسش براي كمك كردن به من
براي اينكه نوشته هامو نجات دادند تا به دست گشتاپو نيفته
اون كتابچه رو همراه فيلم ميكنيد، نه؟
يكيتون اينجا جاش گذاشت
كتاب كيه؟ رو ميز جامونده بود
- چند ساله داريش؟ - 17سال. و اين يكي
دادن "فرناندو دوارت" اونو نوشته
گمونم همون مرد لاغر باشه همون عكاسه
بايد باشه گفتم كه از آدمهاي فيلم بود
يكي هم درباره فيلم ها و اين چيزا بود
كاپيتان ارتش اين يكيو مي خواست براي اينكه درباره ي
جنگ جهاني و روسيه و اين چيزا بود
اما من گفتم: "اين مال منه اون گفت: "مال كوبايي هاست
گفتم: " نه آقا، اين كتاب منه!"
-كوبايي ها كي بودند؟ -شماها بوديد.
فكر ميكرد كوبايي هستيم؟
اون فكر مي كرد شما از اونا بوديد كوبايي هاي ريشو
كه سال ١٩٦٤ اينجا فيلم مي گرفتين
پس من گفتم: نه آقا، هيچ كوبايي يا كمونيستي اينجا نيست
براساس اطلاعات ارتش سه نفر اهل كوبا بودند
اون گفت: اما به ما نشون مي دي كه اسلحه هاشون كجاست.
و خودشون كجا بودند اونها دنبال انقلاب بودند
من گفتم: اونها هيچي از انقلاب يا از كوبا نگفتن
چطور حرف مي زدند؟ مثل بقيه
"يه ذره لهجه نداشتند؟"
معلومه، كاملا نرمال حرف مي زدند
اما مردم "ريو" يكم حرف زدنشون فرق داره
اون يكي گفت "شايد اهل "ريو" بودند.
مردم اونجا يكم لهجه دارند نه كلنل؟
من گفتم: حرف زدنشون عادي بود " عادي حرف مي زدند؟"
تو حرفاشونو مي فهميدي؟ "معلومه مي فهميدم."
بعدش
اون گفت: حالا به ما نشون ميدي كه اسلحه ها كجان
من گفتم: فقط دوتا كشاورزند كه اسلحه دارند
يه نجيب زاده از آسياب "بنتو ولّو"
و لوريوال پدروسا از آسياب گامليرا
اون خيلي اموال داره بهترين كشاورز ناحيه است دردسر ميشه
او گفت: پس اونا مال اونه
من ميخوام مال شما رو اينجا ببينم چون "خوليائو" گفت اونجا بودند
٢٠٠٠٠ اسلحه براي شما تا يه انقلاب رو آغاز كنيد. صدامو ميشنوي؟
و كمونيستها اينجا براي انقلاب فيلم مي ساختند
بعش اون كم كم عصباني شد
من گفتم: "هيچ كوبايي يا كمونيستي اين اطراف نيست
فقط مردم هستند كه از گرسنگي و مريضي تلف مي شن، مثل من
مردم اين ناحيه محتاج غذا و دارو هستند
محتاج آزادي و زمين كه روش كار كنند
بعد او گفت نه! فردا من دارو خواهم آورد
مردمی که پنهان شدن صداشون کن
اينجوري مي تونيم كمي دارو تجويز كنيم و با هم حرف بزنيم
برو "ژواوو ويرجينيو " رو صدا بزن
گفتم: " نمي دونم اون كجاست
خودمو خلاص كردم 7روز پنهان شدم
هيچ جا نمي تونستم برم. پس بيخيال شدم.
وقتی که من ...
8روز تو ارتش چهارم گذروندم
يعني ١٥م آوريل ، زماني كه دولت
"كاستلو برانكو" رو گرفت... منو بردن اداره پليس.
بايد يه اظهارنامه مي نوشتم.
دو تا پليس هي منو مي زدند
دوتا از رهبرا رو هم دستگير كرده بودند نيمه اول آوريل بود
زي زي دا گاليله رو بعد از سه ماه آزاد كردند
"سِوِرينو گومز دا سيلوا"، "روساريو" پسر خوانده ي "زي زي"
كه ٤٥ روز تو زندان بود
توليد من در اينجا
هرهفته نصف كاميون كالا ست
ارتش منو گرفت و انداخت زندان
يك چشمم كور شد
شنوايي يكي از گوشهام از بين رفت
يه ضربه ديگه و قلبمو از دست دادم
6سال رو تو زندان سپري كردم
پشت ميله هاي زندان چه كار مفيدي براي برزيل كردم؟
اونها ساعتمو ازم گرفتن، كمربندمو
و پول هامو
جيپمو ازم گرفتند الان پشت ساختمون شهرداريه تو ويكتوريا
تو اداره پليس ديگه هيچ وقت پسش ندادند
به این می گن انقلاب؟ منو بندازن تو زندان و بچه هام گشنه بمونن؟
اونها ماشین رو گرفتند، برگه هام رو همه چیز رو
چرا باید ارتش این کارو با من بکنه؟
بهتره من رو بکشن، تا این کار رو باهام بکنن
من الان حتی خشمگین تر از اونی ام که بودم
بچه هام رها شدن تا از گشنگی بمیرن و من کتک خورده تو زندان
من یه روز رو در یه تانک پر از گه سر کردم
گه به این اندازه، و سوپ و شاش تا کمرم می رسید
یه جای کوچیک، و من
من یه دفعه ی دیگه یه ساعت همچین چیزی رو گذروندم
24ساعت یکسره بیدار بودم فقط شیطان می تونه همچین وضعی رو تاب بیاره
ایستاده به مدت 24 ساعت در یک مخزن گه.
فقط شیطان... من باور نمی کنم...
من زنده ام، چون تا حالا موجودی مثل خودم ندیدم
تحمل می کنی، حتی اون همه شوک های الکتریکی رو
هیچی بهتر از روزهایی نیست که یه شبی وسطشون دارن
عیسی مسیح نگهدارمون باشه
رحمت خدا همواره بالای سر ماست
این بیچارگی باعث شده به خدا اعتماد کنم
یه روزی مردم باید بفهمن که کی هستن
ما نمی تونیم همینجور بمونیم که تا ابد لگدمال شیم
ده سال محکوم به زندانی کشیدن
جائو ویرجینیو سال 1970 آزاد شد
بعد از اینکه 6 سال از محکومیتش رو گذروند
زندان "ریسایف" تبدیل شده به یه مرکز فرهنگی
در سال 1976.
سوم آپریل 1964، یه هفته قبل از بازداشت جائو ویرجینیو
الیزابت گالیلیا رو با گروه فیلم ترک کرد
و رفت به ریسایف
نه می تونست برگرده به سِیپ، نه می تونست تو ریسایپ بمونه
تصمیم گرفت بره به خانه ی مانوئل سرفیم تو جابواتائو
دستیار کارگردان، ولادیمیر کاروالو اونو برد به اونجا
اسمش رو به "مارتا" تغییر داد
و خودش رو جای خواهر-زن مانوئل جا زد
همیشه تو خونه موند
دو ماه بعد خودش رو تسلیم حکومت پارائیبا کرد.
-اونها باهاتون درست رفتار کردن؟ - آره، ارتش با من خوب رفتار کرد
ازت راجع به کوبا پرسیدن؟
- بله. - چی گفتی؟
گفتم برا دیدن پسرم به اونجا رفتم
که با اجازه ی دولت اونجا
به اونجا رفته بود
و دولت برای من دعوتنامه فرستاده بود
که بتونم پسرم رو ببینم
واسه این به کوبا رفتم
متهمت نکردن به اقامت غیر قانونی یا چیزی؟
درباره ی اقامت غیر قانونی نمی دونم
باید منظور دعوای مالک و مستأجر باشه.
چون هیچ مالکی دلش نمی خواد که یک مستأجر حقی از خودش داشته باشه
مالک اون رو محدود و بسته شده می پسنده
پس مستأجر هم ناگزیره خودش مشکلش رو حل کنه.
بعد از گذروندن 4 ماه در زندان، الیزابت برگشت به سِیپ
برگشت پیش پدرش، جایی که بچه هاش اونجا بودند.
بعدش آزار و اذیت از راه رسید.
پلیس دوباره اومد سراغم که منو بگیره
- خونه پدرت؟ -بله، خلاصه پلیس اومد
که من رو بگیره و ببره
من می تونستم شکنجه داده بشم یا حتی کشته بشم
به این فکر کردو و از پدرم خواستم
گفتم: پدر من نمی تونم با این همه پلیس برم
از اونجا که اینها می گن دوستان تو هستن
بهشون بگو که برن
و من فردا میرم به قرارگاهشون
مریض بودم. پدرم با کلنل لوییز دو باروس صحبت کرد
و بهش گفت که من نمی تونم برم
اما ضمانت کرد که روز بعد به اونجا خواهم رفت
پس اونها رو حرفش حساب کردند که فردا به مقر پلیس می رم
روز بعد نتونستم یه ماشین گرفتم و گفتم که می رم
اما نمی تونستم می دونستم که شکنجه داده می شم
یا حتی کشته، مثل آلفردو و بچه ش
در سپتامبر 1964، درست قبل از آزادی الیزابت
ژائو آلفردو دیاس و
پدرو ایناسیو دو آرائوجو بنیانگذاران اتحادیه ی سِیپ
بعد از آزادیشون از زندان مفقود شدن
و هرگز هم پیدا نشدند
سه روز بعدش
یه روزنامه اعلام کرد که 2 جنازه ی مثله شده
در یکی از جاده های پاراییبا پیدا شده
روزنامه گفته بود اونها قربانیان جوخه ی مرگ بودند
جنازه ها هرگز شناسایی نشدند
والدینت تمام این مدت بهت کمک می کردند
اصلا می دونم زنده هستن یا نه
- نه. اصلا نمی دونم - چرا پدرت کمکت نکرد؟
من واقعا نمی دانم
شاید هم آدرسمون رو نداشت
واسه بزرگ کردن بچه ها کمکی نکرد؟
بله. اون دو تا از برادرام رو بزرگ کرد
دو تاشون؟
ما هرگز نگفتیم که کجاییم
الان قصد دارین که بگین؟
- درسته - از حالا به بعد...
از حالا به بعد ما همه چیز رو می گیم
همه چیز رو آسونتر می کنه
می خوام بقیه ی فامیل رو هم پیدا کنم قصد دارم تلاشم رو بکنم
چرا تصمیم گرفتی مخصوصا کارلوس رو نگهداری؟
خب، می دونی
پدر نمی خواستش، چون فکر می کرد اون مثل جائو پدرو می مونه
- گفت که نمی خواد اونو - حالا شبیه ش هست؟
بله، هست
سال 1962 آزار و شکنجه گسترش بیشتری پیدا کرد
سه ماه بعد از قتل جائو پدرو
پائولو پدرو، یکی از پسرهاش به شکل مرموزی مورد حمله قرار می گیره
چه اتفاقی براش افتاد؟ ماجرای حمله چی بود؟
اونا
یه سری آدمکش بودند که به دستور مالک بزرگ اجیر شده بودن
مثل همونایی که جائو پائولو رو به قتل رسوندن
- اونها چیکار کردن؟ - بهش شلیک کردن
اونها به پیشونیش شلیک کردند، وسط مزرعه
-آسیب شدیدی دید؟ -به شدت زخمی شد
حتی نمی دونم الان زنده مونده باشه
- دیگه هرگز ندیدیش؟ - هرگز
- نمی دونی کجاست؟ - نه، نمی دونم
هرگز ازش خبری نشنیدم
دخترت چی شد، مارلوس؟
خودش رو با زهر کشت و مرد
- اینقدر ناراحت بود؟ - بله
گفت از روزی که پدرش رو کشتند
حتی یه روز شاد رو تو زندگیش نداشته
همیشه غمگین بود
می گفت اونقدر احساس رنج می کنه
که اونو به همچین نقطه ای رسونده
در دسامبر 1962، هشت ماه بعد از مرگ جائو پدرو
دختر با خوردن آرسنیک خودکشی می کنه
مارلوس، دختر جائو پدرو تیخیرا، 18 ساله بود
کی اولین برادرت رو دیدی؟
سال 1978 دیدمش
مال وقتیه که به پاتوس رفتم
تو پاتوس دنبالش گشتم
- آبراهام - بله
- اون هشت تای دیگه رو نمی شناسی؟ -هیچکدومشون رو نمی شناسم
اینجا چه جوری می شناسنت؟
اینجا به نام مارتا ماریا دا کوستا می شناسن منو. حتی قانوناً
چرا "مارتا" رو انتخاب کردی؟
آوا ی "مارتا" مثل "شهید" بود
اسم کسی که رنج فراوانی رو متحمل شده، مثل من.
اما بعد این فیلم تو دوباره به همون دنیا بر می گردی، مگه نه؟
آره، برمی گردم به دنیا
همسایه ها می دونن
همسایه ها، همه می دونن که من کی ام
حالا دوستام رو خواهم دید
بچه هام رو پیدا می کنم، پدر و مادرم رو...
والدینت رو خواهی دید؟
بله، مخصوصا بچه هاییمو که اون بیرونن
می دونم که اون بیرونن و باید که پیداشون کنم درسته؟
هفته اول آوریل، 1964،
هشت نفر از فرزندان الیزابت گرد هم اومدند
و میان پدربزرگ و مادربزرگ ها و خاله ها به اشتراک گذشته شدند
آبراهام برای تحصیل در پایتخت موند
آیزاک از 1963 با اجازه ی دولت در کوبا بود
پانزده روز بعد از دیدارم با الیزابت
به سِیپ رفتم تا رد پایی از گذشته رو جستجو کنم
چند مایل اونورتر از شهر، جایی که اون کشته شده بود
اونجا یه مقبره ی سنگی و یه صلیب آهنی بود
و لوح برنزیه تغییر شکل داده ای که به یاد اون در 1964 ساخته شده بود
روی لوح نوشته بود
اینجا جائو پدرو تیخیریا خوابیده شهید اصلاحات ارضی
در واقع، جائو پدرو در قبرستان سِیپ دفن شده
در گوری بدون نام
جائو پدرو در شهری نزدیک گوارابیرا متولد شده بود
و پدرش رو خیلی زود از دست داد
خیلی کم راجب جوانیش می دونیم
حتی یک عکس از جائو پدرو در زمان حیاتش نمونده
خانه ای که سالهای آخر عمرش رو در اون زندگی می کرد به نظر می رسه که رها شده
بعد از بنیانگذاری مجمع سِیپ
پدر الیزابت، مانوئل دا کوستا، یک مالک کوچک
در منازعه ای با جائو پدرو زمین رو فروخت
تهدید شد به خلعیت زمین جائو پدرو به دادگاه مراجعه کرد
تا بتونه حق زندگی در اونجا و یا دریافت خسارت رو بگیره
بعد از مرگ اون، الیزابت موند اما با پدرش قطع رابطه کرد
در 1981، 17 سال بعد از فرارش
بچه هاش نمی دونستند که الیزابت کجا پنهان شده
و نه حتی می دونستند که زنده ست یا مرده
نزدیک خونه ی جائو پدرو
دنبال دخترش گشتیم
ماریا دَس نِوِس تیخیریا یا نِوینا
ما تنها می دونستیم که اون ازدواج کرده و معلمیه در همون نزدیکی
مکانی که جائو پدرو در اون کشته شد
چقدر از وقتی که مادرت رو دیده بودی میگذره؟
زمان خیلی زیادی
پونزده.. شاید دوازده سال
دلتنگش شدی؟
معلومه... اون مادرمه
و برادرات... آبراهام و کارلوس؟
ما هیچوقت هیچکدومشون رو ندیدیم
بقیه نزدیکتر هستن
پدرت رو می شناختی؟
بله. من 6 یا 7 ساله بودم که مرد
- به خاطر میاریش؟ - نه زیاد
- دخترته؟ - بله
- اسمش چیه؟ - جولیانا الیزابت تیخیریا
- اسمش رو الیزابت گذاشتی؟ - جولیانا الیزابت
- چرا الیزابت؟ - اسم مادرمه
چطور می تونیم برادرت پِتا رو ببینیم؟
تو خونه ی پدربزرگم، بغل نانوایی می دونین کجاست؟
پدربزرگت از یه دیدار استقبال می کنه؟
خب، اون یه ذره خنده داره تو این قبیل مسائل
روز دیگر...
بعضیها با یک ماشین اومدند نمی دونم که اونها
گله گاوی یا چیزی بودند
می دونم که هر روز می اومدند، هر هفته
اون آروم بود. افراد زیادی این دورو بر ها همین نظر رو داشتند
الیزابت ممکنه بخواد بکشه اونو
خیلی ها همین فکر رو کردند. واسه همین این فکر افتاد تو کله ش
که الیزابت می خواد اونو بکشه یا ازش چیزی بدزده
می دونم که مردم سعی کردند گله ی گاوها، به گمونم
مانوئل جاستینو و جائو پدرو تیخیریای کوچک
قبول کردند که ازشون فیلمبرداری بشه
پدر الیزابت ترسید و برگشت به داخل
- پدربزرگت بزرگت کرد؟ - از وقتی که کوچیک بودم
اون همه ی فامیل رو اینجا آورد
اونوقت یه دایی اون یکی دایی رو گرفت و دیگری یکی دیگه رو
همه در بزرگ کردن ماها سهیم بودند وگرنه مرده بودیم
دوازده تا بچه تو یه خونه
گرسنه... اگه به خاطر فامیل نبود
هر کسی، یکی رو گرفت، و سه تا تو خونه موندند
من همچنان اینجام دو تا دخترا رفتند به ریو
اینکه الان زنده ایم، باید از فامیل متشکر باشیم
با این حال من از مادرم عصبانی نیستم هر زمان که بشه میبینمش
هر جا که باشه میرم
- عکسی از پدرت نداری؟ - نه، ندارم
نه حتی از مادرم هیچی رو نمی تونم به خاطر بیارم
چهار سالم بود
- تو 2 ساله بودی وقتی که پدرت مرد - نه. چهار سالم بود
من متولد 1960 هستم. سال1964 کشته نش
- نه. اون در سال 1962 مرد - اون سال... 64 مرد
من بچه بودم. نمی تونم به خاطر بیارم
تو مقبره ش رو دوباره درست کردی؟
مردم خرابش کردند. من اینجا
تنها پسرش هستم. گفتم من صلیبش رو بلند می کنم چون
اونها نمی تونن اینکارو بکنن من می تونم یکی دیگه بسازم
اگفتم یکی دیگه می سازم، چون به خاطر دارمش
من می دونستم مدفنش کجاست
پس یکی دیگه ساختم
یه شمع روشن کردم و باقی چیزها
چرا مانوئل عکسش رو نداره؟
به خاطر اینکه یه پیرمرد مثل یه کودک فکر می کنه
ما بالاخره راضیش کردیم که بیاد بیرون و صحبت کنه
تو هرگز با جائو پدرو کار نکردی، درسته؟
نه. ازش نخواستم او آمد
بهش یه سری توصیه کردم، اما گوشش بدهکار نبود
- پس هیچوقت باهاش کار نکردی؟ - هرگز
- اما او یک شوهر خوب بود؟ - بله
دشمن من شد گفت اگه برم
اگه پامو اونجا بذارم، اون حالیم می کنه
- کی اینو گفت؟ - شوهرش
گفت که بهتره من خودم رو تو چیزی دخالت ندم
بهتره برگردم سر کارم
پدر الیزابت حتی یکبار هم نام جائو پدرو را به زبان نیاورد
همچنان در 84 سالگی فعالیت داره
مانوئل یه آسیاب آرد کوچک داره
و هر روز به کشتزاری در اون نزدیکی میره تا هیزم و آرد بخره.
جائو پدروی کوچک به عنوان راننده بهش کمک می کنه
در همین مسیر، کمی دورتر
روی زمین مانوئل، جائو پدرو کشته میشه
الیزابت عادت داشت که به اینجا بیاد
تا پیشرو در تظاهراتی به یاد شوهرش باشه
کاسیاس، حومه ی ریو دو ژانیرو
اکتبر، 1981.
هشت ماه پس از اعلان الیزابت
- مارتا اینجاست؟ - خودم هستم
- من یکی از دوستان... - مادرم هستید
- مادرتون. می دونستید؟ - کم و بیش.
نور اینجا وجود داره؟
این برادرتون کارلوسه
-به خاطر میاریدش؟ - بله.
ما درفیلم که اونو در ریو گراندِ دو نورته ببینیم
اون اینجاست، در حالیکه لباس ها رو تو رودخونه می شوره.
برات یه "آغوش بزرگ" فرستاد
قراره بیاد به دیدنت
باید که برادرهات رو ببینه
کارلوس...
آبراهام کارلوس و مادرت
به خوبی به یاد میارمش
این روی فیلمه
- کی به ریو اومدی؟ - سال 1971 اومدم اینجا
- و هرگز برنگشتی؟ - پنج سال پیش رفتم به اونجا
از آدمهای سِیپ خبری می شنوی؟
- نه - کسی برات نمی نویسه؟
راستش این منم که
نمی گی کجا هستی؟ من خودم رو جدا کردم
- چرا؟ - می دونید، به خاطر فامیل
وقتی که بیش از همه بهشون نیاز داشتی
همون موقع کمکی بهت نکردن به خصوص برادر من
ازشون دلخور نیستم اما درست وقتی که بهشون احتیاج داشتم
کمکی نکردند. مخصوصا پدربزرگ مادریم
- کمکی بهت نکردند؟ - نه
و اونها تقریبا پولدارن، نیستن؟
فامیل پول داره، البته به غیر از مادرم
- لجاجتی علیه مادرت نبوده؟ - نه. با اینکه مادرم منو داد
حتی پیش از تولدم منو به مادربزرگم داد
- چرا این کارو کرد؟ - واقعا نمی دونم
ما 12 تا بودیم
اما اون فقط من یه نفر رو داد
حتی...
- پدرت رو به خاطر میاری؟ - بله، به خاطر دارم
ستایشش می کردم نه فقط به این خاطر که کشته شده بود
مادرم رو هم می ستودم من تحمل کینه ورزیدن رو ندارم. حقیقتا
مادرم رو ستایش می کنم. وقتی که بیاد
حالا به اون دنیا حاضری برگردی؟ حاضری همه رو ببینی؟
بله. می خوام برگردم به اون دنیا همسایه ها الان دیگه می دونن
همه می دونن که من تو ریو گراندِ دو نورته هستم
می خوام با دوستام ارتباط برقرار کنم
بچه هام رو پیدا کنم، خانواده م رو
- پدر و مادرت رو می خوای ببینی؟ - بله،
و مخصوصا به خاطر بچه هام
می دونم که اونها اون بیرونن باید که بشناسمشون
همسایه ها نمی دونستند؟ اونها هیچی نمی دونستند
پدر فکر می کنه که من اون ورِ دنیام یا مُرده م
-چرا به اینجا اومدی؟ - برای کار
- کجا کار می کردی؟ - من تو ... کار می کردم
اسم خیابونش فراموشم شده اینجا، تو کاسیاس
وقتی اومدم حامله بودم
اولین بچه ای که دنیا آوردم حالا ده ساله ست
- با اون اومدی؟ - حامله بودم
- او در اینجا به دنیا آمد؟ - بله.
اوایل همه چیز خوب بود
من همه چیز داشتم، حتی ماشین و طلا
بعدش مردی که باهاش زندگی می کردم... اونجا رفتی...
مانوئل آلوِس در خیابان فلیزاردو فورتِس شماره ی 66
من ده سال باهاش زندگی کردم، سه تا بچه ازش دارم.
بعدش رفتارش خیلی بد شد، طوری که نمی تونستیم باهاش ادامه بدیم
ما جدا شدیم و من بی هیچ پولی به اینجا اومدم
اما، اصلا اهمیتی نداره
- و بچه ها؟ - چهار تا بچه دارم
سانتا کلارا دانشکده پزشکی.
پایتخت ایالت لاس ویلاس در کوبا
دسامبر، 1981
آیساک تیخیرا سال پنجم پزشکی رو میگذرونه
فیلم به درخواست ما توسط یک گروه کوبایی گرفته شد
چیزی که من از برزیل و نبرد پدرم به خاطر میارم
اینه که حدودا بیست سال پیش بود
در اون زمان، اتحادیه ی دهقانان تازه شکل گرفته بود
و پدرم می بایست...
و پدرم می بایست که در شمال شرقی کار می کرد
جایی که تأسیس کرد
و برا اتحادیه ی سِیپ فعالیت کرد
من فکر می کنم که اون یه پیشرو بود
میان اتحادیه های دهقانان
و انعکاس بزرگی هم داشت
مبارزه و مرگش...
همه
از یه دهقان به بزرگی یاد می کنن
مرد ساده ای که تمام زندگیش رو وقف کرد
برای مبارزه ی مردم برزیل
خوزه اودِس می شناسیش؟
بله، میشناسمش
- می تونی باهاش تماس بگیری؟ - حتما. دنبالم بیاین
نگهبان اینجاست، درسته؟
شما مال کانال تحصیلی هستین یا نت ورک گلوبو؟
نه. فیلم. این یه گزارش واسه یه فیلمه
کار اَونیدا براسیل، ریو دو ژانیرو
فروشگاه یک کمپانی مهندسی
می 1954، یکسال و سه ماه پس از فیلمبرداری از الیزابت
- آقای گوتینو کیه؟ ببخشید- - منم، من
فقط شما بیا داخل. من میخوام با شما صحبت کنم
خوشحالم از آشناییتون. خوزه اودس
فقط اون میاد داخل. من رو ببخشید.
می خوام خصوصی باهاش صحبت داشته باشم
اینو بگیر، لطفا
بعد از یک صحبت طولانی و یکسری مطالبات
خوزه اودس تیخیریا پذیرفت که ازش فیلمبرداری بشه
-پدر و مادرت رو به یاد میاری؟ - نه
نه
کی بزرگت کرد؟
اسمش اودسه
داییمه، اما پدر صداش می کنم
چهار سالت بود وقتی پدرت مرد؟
و هیچی رو به خاطر نمیاری؟ هیچی
صادقانه می گم، هیچی رو نمی تونم به خاطر بیارم
اما مادرت رو به یاد میاری؟ سال 1964 شش ساله بودی
نه. به خاطر نمیارمش
من اونو تنها از روی این عکسها می شناسم. اصلا نشناختمش
- دوست داری ببینیش؟ - خیلی دلتنگشم
وقتی اولین نامه رو ازش دریافت کردم، گریستم
نمی تونستم به خاطر بیارمش
من خاله ام رو که بزرگم کرده بود مادر صدا می زدم
همچنان اونو مادر خودم در نظر می گیرم
مادر من می بایست پنهان می شد وقتی که پدرم رو کشتند
به همین خاطر هیچکدوم از ماها غسل تعمید داده نشدیم
پس پدرخوانده و مادرخوانده م من رو غسل دادند و بزرگم کردند
من چهار تا برادر دارم که نمی شناسمشون
پائولو، آبراهام، آیساک
و کارلوس کارلوس رو هم نمی شناسم
- پائولو رو نمیشناسی؟ - نه
- چرا؟ - چون... پائولو
وقتی که اونجا بودم، اون با داییم به نازاری دا ماتا رفت
واسه همین هم هرگز ندیدمش
الان اون چیکار می کنه؟ راننده ی یه کمپانیه
و ازدواج کرده
برادرم رفته خونه ش
می گفت که پائولو از کل ماجرای فامیلمون دلخوره
می گفت اون خیلی مشروب میخوره و خیلی هم عصبانیه
من هم همینطور... قبلا با یه زنی زندگی می کردم
و اون میگفت: تو با همه ی آدمای دیگه متفاوتی
نمی دونم... اغلب با هیچکی صحبت نمی کنم
تاریخ خانواده م منو عصبانی می کنه
اولاریا، از نواحی ریو دو ژانیرو
تصویربرداری در همان روز تصویربرداری از خوزه اودس انجام شد. می 1982
خانم مارینِز اینجا زندگی می کنه؟
بله، اما نمی دونم داخل هست یا نه
میشه برام ببینید، لطفا؟
پیتی. پنجره بسته ست
- چی؟ مثل این؟ - نه. خیلی ساده ست
- چطوری؟ - خوب
- چقدر دوست داشتنی. اسمش چیه؟ - رودریگو. و النا.
- آهر دو مال تو هستن؟ - بله
- چند ساله که تو ریو هستی؟ - هفت سال
چرا اومدی؟ چرا نقل مکان کردی؟
- مارتا سراغم فرستاد - جدا؟
من با یه دایی زندگی می کردم اون فرستاد سراغم
- مادرت رو به خاطر میاری؟ - نه. هرگز ندیدمش
تنها تو یکی از عکسای مارتا دیدمش
- پدرت رو به یاد نمیاری؟ - هرگز ندیدمش
- تو هشت ماهت بود - سه ماه
- دوست داری که ببینیش؟ - البته
- یا احساس تألم می کنی؟ - تألم؟ نه
اصلا
- هرگز برات نوشت؟ - بله. دو بار برام نوشت
این اولیشه
یه کم ازش می خونی؟
شاید احساس کنی که نمی دونی از کجا اومدی
تو از عشق میان من و پدرت اومدی
البته که من بسیار خوشحالم از اومدنت
من ازش پرسیدم که می تونم برم و ببینمش
این چیزیه که من خواهانشم، دیدار
تمام فرزندانم
و با همه تون باشم.به لطف آزادی سیاسی
حالا می تونم که همه ی فرزندانم رو ببینم
من قادر نبودم تا باهاتون زندگی کنم بزرگتون کنم و عشقم رو نثارتون کنم
سرنوشت در برابرش بود باید خواست خدا تلقی بشه
اما من باید
خوشحال باشم که حتی برای یک روز بتونم همه ی فرزندانم رو کنار خودم داشته باشم
با هم دوباره
فیلمبرداری ما در خیابان رافائل
در ماه فوریه، 1981
به معنی پایان عزلت الیزابت بود
بعد از اینکه ازش فیلمبرداری شد اون دیگه مارتا نبود
لیزابتی دوباره بود
- تو کار شست و شو انجام میدی الیزابت؟ - بله
دیگه با چه چیزی واسه زندگیت پول در میاری؟
تو یه میخونه ظرف می شورم
و به بچه ها درس می دم
- چهار-یکی - چهار
- چهار- دو تا - هشت
- چهار-سه تا - دوازده
- چهار- چهار تا - شانزده
-چهار-پنج تا - بیست
- چهار-شش تا - بیست و چهار
- چهار-هفت تا - بیست و هشت.
- چهار-هشت تا - سی و دو
همسایه ها هیچی نمی دونستند
واکنششون چی بود؟
دنبال عکسها گشتند، سعی کردند که در بیارن من کی بودم
من گفته بودم تو ریسایف زندگی می کردم کار می کردم
به عنوان یک مستخدم، که جواب نداد
و مجبور بودم که به حومه بیام این چیزی بود که من به اونها گفته بودم
- حالا اونها خوشحالن که می دونن؟ - بله، خوشحالن
از فیلم درباره ی الیزابت خوشت اومد؟
خیلی فیلم مهمیه، به این خاطر که مارتا
منظورم اینه که الیزابت، گذشته ی بسیار غم انگیزی داشته
خیلی چیزها بود که به شدت غم انگیز بودن
حالا که می دونی، به نظرت تغییر کرده؟
اون همون دوست من، الیزابت پیره
کی دیگه می خواد صحبت کنه؟
وقتی اون اومد اینجا
اول همسایه ی من بود
ما همیشه دوستان خوبی بودیم
ززوروی من اولین شاگرد اون بود
و برای من، اون درست مثل یک مادره.
فکر می کردی که اون فقط یه بچه داشته باشه؟
- درباره ش چی می دونستی؟ - وقتی اومد، هیچی
فکر می کردی از کجا اومده؟
از لوکروتو
از لوکروتو اومده بود
- فکر می کردی فقط یه بچه داره؟ - آره، همین فکر رو می کردم
- همه ی اینا دوستاتن؟ - بله.همه شون دوستان خوب
اون همسایه ی دیوار به دیوارم بود
ما واقعا برای اون و رنجهاش احساس تأسف کردیم
یه جورایی همیشه غمگین نشون می داد
ااما هرگز چیزی به زیون نیاورد به غیر از اینکه شوهرش
مرده.. کشته شده، و بچه های دیگه ای داشته
اما اون هرگز ندیدتشون
ما دیدیم که اتفاقات هولناکی رو از سر گذرونده
ازونجا که انسان نازنینیه براش شادی آرزو کردیم
ماها دلتنگش می شیم
اتحادیه ی کارگران محلی، خیابان رافال
اون رئیس اتحادیه ست
خیلی با هم صحبت کردیم
درباره ی اتحادیه
و فعالیتهای کنونیش
ما همینطور درباره ی مردم واله دو آزو صحبت کردیم
و اینکه چجوری پاداش دریافت می کنن
هنگامی که قراره بیرون بیان
اون بیشتر در اینباره می دونه، ازونجا که خب رئیس اونه
سنت رافائل یه شهر رو به مرگه
دپارتمان ملی علیه خشکسالی
یک پروژه ی آبیاری رو داره به انجام می رسونه
و سدی رو به احداث می رسونه
آب تمام منطقه رو پوشش خواهد داد
از اونجا که مالکان کوچک سندی ندارند
غرامت کمی رو دریافت می کنند
اتحادیه ی محلی این نزاع رو رهبری میکنه
الیزابت بهتون کمک می کنه؟
اون از خلال رنجهای خودش به من راهکارهایی میده
و من به اون مشاوره می دم ما خیلی در این باره با هم صحبت کردیم
شما می دونستین که اون الیزابته؟
- بله، می دونستم - برای چه مدت؟
برای حدودا یک سال، از زمانی که تصمیم گرفتیم همدیگه رو بهتر بشناسیم
- شما می دونستین جائو پدرو کی بوده؟ - معلومه
- کی بود؟ - یک رهبر بزرگ.
- از کجا؟ - از پاراییبا. از سِیپ
اون به من میگه که چه رنجی رو از سر گذرونده...
و من حمایتش می کنم
من رنج تمام رهبران ستمدیده ی اتحادیه رو فهیدم
که از اربابان زمین دار و اولیاء امور در برزیل حاصل اومده
خوب، بهتره همه چیز رو جمع و جور کنیم
و خداحافظی.
فکر می کردم دیگه هرگز تو و دوستانمون رو نبینم
اما حالا... خونه م رو می بینم
دوستان قدیمی به دیدارم میان...
و این واقعا برای من فوق العاده ست
من هرگز تسلیم نشدم و هرگز از مبارزه دست نکشیدم
کاری که من کردم تنها راه پیش روم بود
باید قدردان رئیس جمهورمون باشیم
که به ما این امتیاز رو داد که بتونیم
حرف بزنیم، صحبت کنیم و فرزندان و والدینمون رو ببینیم
و تمام فامیل رو
تو من رو تا مرز اشک بردی. واقعا تکونم دادی
شانزده سال بود. آبراهام اینجا نبود
هرگز شانسش رو نداشت
من جابجا شده بودم
هرگز انتظارش رو نمی کشیدم
اون تماس گرفت و گفت که داره میاد
دختر شنید و گفت که اون داره میاد با
برادر دیگه ش، بعد کارلوس، سه تا برادر میان
وقتی اومد گفت: کارلوس اینجاست
نه، مامان، کوتینو اینجاست و یه سری خبرنگار
من گفتم: یعنی چه اتفاقی داره میافته. من واقعا... تکون داده شدم
- خبر خوب بود؟ - بله، خیلی خوب
من واقعا متأسفم. نتونستم کاریش کنم نمی تونم کاریش کنم
این ماجرا عمیقا متأثرم کرد
- به زودی می بینمت - واقعا داری میری؟
- بله. باید بریم - امیدوارم همه چیز خوب بوده باشه
مبارزه ادامه داره. همان نیازهای سال 1964
ما رو همراهی می کنن. اونها تکون نخوردند
کارگرها، رنجهاشون، و دانش آموزانی که همون نیازمندی ها رو دارن
مبارزه ادامه داره تا زمانی که گرسنگی و دستمزد محقرانه باشه
چه کسی برای روزهای بهتر نمی جنگه؟ تو باید بجنگی
بذار کسانی که زندگی های بهتری دارند خارج ار این ماجرا بمونند
من رنج دیدم، و باید بجنگم و جسارت اینو دارم که بگم
این رژیم باید تغییر کنه ما باید بجنگیم تا زمانی که
این " مثلا دموکراسی" این گرسنگی، ادامه داره
- دموکراسی فاقد آزادی - کارمزد گرسنگی و بدبختی؟
تا زمانی که فرزندان کارگران حقی برای تحصیل ندارند
مثل حالا، وقتی که من
وقتی که بچه ها نمی دونم چیو می پردازند اما هیچکس نمی تونه
یک ماه بعد، الیزابت سنت رافائل رو ترک کرد تا در پاتوس زندگی کنه
ببه همراه آبراهام و کارلوس
تا ماه جون 1383، هنگامی که این متن نگارش بشه
الیزابت تنها دو تا از هشت فرزند دیگه ش رو میبینه
نِوینا و جائو پدرو ی کوچک، در سِیپ
آخرین فیلمبرداری ما از جائو میرجینیو در حیاطش بود
در کارناوال یکشنبه، 1981.
ده ماه بعد اون در اثر سکته ی قلبی در همون مکان میمیره
اونو در قبرستان ویکتوریا به خاک سپردند
در کنار ززه از گالیلیا
1964 گروه
1981-1983 گروه